Reason tutorial .be

Intro/voorbereiding
1. Fun met drumbeats
2. Baslijn/melodie
3. Automatisering
4. Synths en filters
5. Effecten
6. Eigen samples
7. Kabels/vocoder
8. Afwerking
9. Exporteren
10. MIDI
En verder...

Noten & Akkoorden
Tips & Tricks
Over Wauter
Gastenboek
Het Liam Howlett Reason interview

8. Afwerking

Dit is een meer theoretisch hoofdstuk, waarin we het geluid an sich bestuderen. En ons natuurlijk ook afvragen hoe we het beter kunnen doen klinken. Kortom, een klein beetje over mastering zoals dat heet. Zoals je al weet, is geluid een golf:

Hierboven zie je een weergave van een stukje stereo geluid, dus met afzonderlijke linkse en rechtse component. Bij zo'n visualisatie van een geluidsgolf valt allereerst op te merken dat de hoogte van de pieken, oftewel de amplitude, het volume bepaalt. Dus, hoe hoger de pieken, hoe luider de klank. Nu is het zo dat Reason - net als alles dat geluid kan voortbrengen - een bepaald maximum volume heeft dat het kan voortbrengen. Visueel voorgesteld, is er een plafond (de randen van de zwarte banden op de figuur) zeg maar voor de geluidsgolf, waar ze niet voorbij kan.

De golf op de bovenste afbeelding past mooi binnen dit plafond zoals je ziet: de pieken blijven op elk moment netjes weg van de randen, zoals het hoort. Wat gebeurt er nou als je de boel forceert, en Reason dwingt een geluid voort te brengen met amplitude groter dan ons plafond? Met andere woorden, als je pieken probeert te maken in je golf die hoger zijn dan eigenlijk mogelijk is? Dan gebeurt er dit:

Je ziet dus heel mooi wat er dan gebeurt: alle pieken die luider willen zijn dan toegestaan (witte pijltjes), worden onverbiddellijk tegengehouden en afgekapt. Dit fenomeen heet clipping, en je wil het absoluut vermijden want het klinkt afschuwelijk en maakt je klank (letterlijk) kapot. Merk op dat het distortion effect niets anders is dan het toepassen van clipping, om het geluid dus opzettelijk kapot te maken! (ook binnen de Malström kan je je klanken clippen overigens) Reason waarschuwt wanneer er clipping optreedt bij het afspelen van je song, met het rode lampje links ondnaan. Als je dit lampje teveel ziet branden, is het dus tijd om het volume wat stiller te zetten in Reason!

Wat we dan weer meestal wél graag willen, is een track die zo luid en 'vol' mogelijk klinkt, natuurlijk zonder aan het clippen te gaan. Met andere woorden, een optimale afstelling is deze zodat de luidste pieken van je song, zoals die met de groene pijl op de tekening zijn. Ook klinkt een track met een egaal volume beter dan een track die constant van heel luid naar heel stil gaat. Het gehoor beoordeelt volume namelijk niet zozeer op pieken, dan wel op het overall volume zeg maar. We willen dus een globale golf die er egaal uitziet, en nipt onder de clippingdrempel blijft! Het volume van je song zodanig aanpassen dat de luidste piek nog nét onder die clippingdrempel blijft, heet normalising. Om dit te bereiken, heeft Reason de compressor/limiter, een effect waarvan je vast tot nu toe het bestaansrecht niet echt van inzag :-) Dit apparaatje kan je dus, zoals de naam zegt, gebruiken voor 2 zaken: je kan er de golf mee 'egaliseren' (limiter) door systematisch pieken stiller te doen klinken die boven een bepaalde drempelwaarde gaan, en je kan er anderzijds het volume van de klank op een typische manier een boost geven (compressor). Ik steel hier maar eventjes een afbeelding van de Propellerheads site, voor een visuele voorstelling:

Van diezelfde website, hier ook een geluidsfragmentje voor en na het toepassen van compressie+normalisatie. Geef toe, je hoort een lekker verschil in loudness, nietwaar?

En verder: het komt de globale klank van je song zeker ten goede als je met behulp van PEQ's van elk individueel instrument de belangrijkste frequenties (lage - midden - hoge tonen) naar voor haalt. Dus bijvoorbeeld van een baslijn de lage frequenties.

Om mij persoonlijk te contacteren: stuur een e-mail naar wauter@reasontutorial.be. Ik hoor graag je verhaal/vraag!

Alles op deze web site is gemaakt door (en intellectuele eigendom van) Wauter. Het is illegaal om de inhoud van deze site te kopieren zonder toestemming van de auteur.